"Yanlış ve temelsiz kimi görüşlerin ortaya çıkış sebebi şudur: Kendi bilim dallarında uzmanlaşıp ün salan bazı kişiler, uzmanı olmadıkları bir bilimdalının alanına giren bir konuda görüş serdederler. Sonra bu görüş dilden dile dolaşıp herkese mâlolur ve artık o konuda düşünmeyi terk etmek sünnet; taklit etmek din olur.
İş o noktaya gelir ki hatanın kaynağını tespit edebilecek yetkinlikte olanlar, "şu konuya bir el atalım" dediklerinde onlara sanki o alanın yabancısıymış gibi muamele edilir ve sözleri kâle alınmaz; çünkü alanın yabancısı olan ilk görüş sahibine boyun eğip teslim olmuşlar, kendi alanındaki şöhretine bakarak onun bu görüşüne sıkıca tutunmanın en doğru tavır olduğuna kani olmuşlardır.
Bu davranışlarının arkasında yatan tek sebep şu düşüncedir: Bu görüş böyle yaygınlaştığına ve nesilden nesile aktarıldığına göre mutlaka sağlam bir temeli olmalı; sahih bir kaynağa dayanmalıdır. Temelsiz bir görüş olsaydı bunca süre zarfında temelsizliği çoktan ortaya çıkmış olurdu.
İşte yanlışlığı gün gibi ortada ve temelden yoksun olan nice görüş, sırf bu yüzden insanların teveccühünü kazanmış, ona kalplerinin en özel köşesini açmışlar, içten sevgilerini sunmuşlar ve adeta bir anne çocuğunu sarıp sarmalar gibi onun üzerine titremişlerdir. Bu yüzden nice hastalık, onulmaz derecede ilerlemiş, doktorlar tedaviden aciz kalmıştır."
Not: Abdülkahir el-Cürcânî'nin Delâilü'l-i'câz adlı eserinden alıntıdır.
Yorumlar
Yorum Gönder